Instalacja na gaz płynny – rachunek kosztów

Wybierając rodzaj ogrzewania, należy w pierwszej kolejności uwzględnić dostępność paliwa, a następnie dokonać analizy kosztów zarówno inwestycyjnych, jak i eksploatacyjnych związanych z wybraną instalacją. Gaz ziemny dostarczany z sieci jest zdecydowanie najlepszym rozwiązaniem – wygodnym w użytkowaniu, bezpiecznym, ale przede wszystkim tanim zarówno od strony inwestycji, jak i eksploatacji. Co zrobić jednak, jeśli linie przesyłowe gazu ziemnego omijają szerokim łukiem posesję inwestora, plany rozbudowy sieci są raczej odległe, wykonanie przyłącza wiąże się z wysokimi kosztami albo jest skutecznie utrudniane przez rozbudowaną biurokrację, a równie często przez życzliwych sąsiadów, którzy nie zgadzają się, aby przyłącze przebiegało przez ich posesję. W jaki sposób zapewnić ogrzewanie i ciepłą wodę użytkową w przypadku, gdy deweloper nie wywiązuje się z terminów podłączenia budynku do sieci… Tego typu problemów jest bardzo wiele. W przypadku braku dostępu do sieci gazowej, dobrą alternatywę stanowią instalacje na gaz płynny czy olej opałowy. W poniższym artykule dla przyjętych przez nas założeń przedstawimy koszty inwestycyjne i eksploatacyjne takich instalacji, a także niezbędne wymagania, systemy monitorowania zużycia paliwa i płatności.
Anna Królak – POLSKI INSTALATOR 2/2008

Zbiorniki
Ze względu na swoje właściwości fizyczne gaz płynny jest przechowywany w warunkach podwyższonego ciśnienia. Taki sposób magazynowania podlega przepisom Urzędu Dozoru Technicznego zarówno pod względem budowy, osprzętu, jak i konieczności wykonywania przeglądów okresowych. Najlepszy do celów grzewczych – propan może być magazynowany w zbiornikach naziemnych i podziemnych o pojemnościach: 2700, 4870 i 6400 L.
Dla przyjętych założeń dobrano zbiornik o pojemności 2700 l. Koszt takiego zbiornika w wersji naziemnej to 4000 zł, a podziemnej – ok. 5000 zł. Wyższa cena zbiornika podziemnego związana jest m.in. z koniecznością wykonania ochrony katodowej (500-600 zł). Takie zabezpieczenie zbiornika gwarantuje dłuższą żywotność. System ochrony katodowej wykorzystuje stały prąd elektryczny do hamowania procesów korozyjnych konstrukcji stalowych. Jego zaletą jest zapewnienie pełnej kontroli zarówno skuteczności działania samego systemu, jak również stanu powłok ochronnych na niewidocznej i niedostępnej powierzchni zbiorników. Przyczynia się to do znacznych oszczędności uzyskiwanych w długim okresie eksploatacji zbiorników stalowych w ziemi, wydłużenie okresów pomiędzy badaniami kwalifikacyjnymi, a także remontami zbiorników.
Nie opłaca się kupować zbiornika na własność, jeżeli w niedalekiej przyszłości planowane jest podłączenie budynku do sieci gazowej. Wówczas mamy dwie dodatkowe opcje: wydzierżawienie lub wypożyczenie zbiornika (zarówno na-, jak i podziemnego) od dostawcy gazu.
Dzierżawa to koszt ok. 35-40 zł miesięcznie, a więc 420-480 zł rocznie. Dostawca gazu i zbiornika zarazem umożliwia rozłożenie tej sumy na opłaty miesięczne, kwartalne lub roczne. Jest to wygodna forma korzystania z gazu, aczkolwiek ma znaczny wpływ na koszy eksploatacyjne. Wypożyczenie zbiornika za kaucją jest rozwiązaniem pośrednim. W tym przypadku trzeba się liczyć z wysokim jednorazowym wydatkiem. Kaucja będąca równowartością ok. 80-90% ceny zbiornika, a więc ok. 3500 zł (zbiornik naziemny) i 4000 zł (zbiornik podziemny), płatna jest w momencie zamówienia. Kwota ta nie jest oprocentowana i w całości zwracana w momencie rozwiązania umowy. A więc jedyny koszt, jaki ponosi klient, związany jest ze zmianą wartości pieniądza w czasie. Dostawcy gazu, chcąc zapewnić sobie stałych klientów, proponują także korzystne rabaty na zakup zbiornika w zamian za podpisanie umowy na odbiór paliwa. Klient sam decyduje, jaka będzie wysokość jego rabatu, deklarując konsumpcję gazu w czasie nieograniczonym. Deklaracja zużycia gazu na poziomie 3,5 – 5 tys. m3 gazu spowoduje, że za zbiornik będzie trzeba zapłacić jedynie symboliczna kwotę 100-300 zł, plus oczywiście koszty posadowienia itd., ale o tym powiemy w dalszej części. Trzeba się jednak liczyć z faktem, iż rozwiązanie umowy ze strony klienta przed wyczerpaniem zadeklarowanej ilości paliwa sprawia, że zobowiązany jest on zwrócić cały rabat co do grosza.
Wykonanie instalacji zewnętrznej i wewnętrznej
Magazynowanie naziemne jest zdecydowanie tańsze pod względem inwestycyjnym. Prace ziemne związane z montażem zbiornika podziemnego wraz z instalacją wymagają dodatkowych formalności i, niestety, funduszy. Najczęściej to inwestor zobowiązany jest do przygotowania odpowiednich wykopów – pod przyłącza, uziemienie i pod sam zbiornik (w przypadku zbiornika podziemnego). Dla firm zajmujących się pracami ziemnymi jest to drobna praca, stad jako rozliczenie stosują liczbę godzin pracy koparki (1 h pracy koparki to koszt ok. 120 zł). Wykonanie wykopu pod przyłącza zajmie operatorowi koparki ok. 3 h, stąd koszt – ok. 360 zł. Wykopanie otworu o wymiarach: 4500×3250 x2200 cm pod zbiornik podziemny o pojemności 2700 l to czas pracy 4 do 6 h (w zależności od rodzaju podłoża) i średni koszt – 600 zł.
Zbiorniki umieszczane są na zbrojonych płytach fundamentowych. Można je wykonać we własnym zakresie, ale częściej korzysta się z gotowego prefabrykatu oferowanego przez dostawcę zbiornika i gazu. W skład podstawowego osprzętu zbiornika wchodzą: zawór bezpieczeństwa, zespół armatury do poboru gazu i obniżenia jego ciśnienia, poziomowskaz, zawór do napełniania zbiornika, zawór do poboru fazy ciekłej. Zbiornik łączy się z wewnętrzną instalacją gazową za pomocą przyłącza, czyli rury ze stali lub polietylenu zakopanej w ziemi na głębokości około 0,8 m. Mniej więcej 20 cm nad przyłączem umieszcza się taśmę ostrzegawczą w kolorze żółtym. Dostawcy gazu zwykle zapewniają kompleksową obsługę związaną z montażem zbiornika oraz wykonaniem instalacji zewnętrznej. Mogą również zaprojektować i wykonać wewnętrzną instalację gazową, a także załatwić wszelkie związane z tym formalności.
Koszt pełnego wykonania instalacji zewnętrznej łącznie z montażem zbiornika (części, przyłącze o dł. 30-35 m, prefabrykowana płyta fundamentowa, projekt) to 3500-4000 zł. Stosując wcześniej wspomniane umowy i rabaty, koszt ten może się zmniejszyć do symbolicznych 100-300 zł. W przypadku, gdy inwestor sam zapewnia projekt instalacji oraz wykonanie płyty fundamentowej koszty montażu instalacji zewnętrznej i zbiornika wyniosą ok. 2500 zł. Wykonanie instalacji wewnętrznej najlepiej połączyć z kupnem kotła, wtedy dodatkowo zaoszczędzi się na podatku VAT, płacąc 7% zamiast 22%. Wówczas koszt montażu instalacji to ok. 600-800 zł.
Bezpieczne odległości od zbiorników gazu płynnego
Zbiorniki naziemne są tańsze, łatwiej też kontrolować ich stan techniczny. Wymagają jednak większej działki i, niestety, szpecą otoczenie. Zbiorniki podziemne mieszczą się nawet na niewielkich działkach (można je zakopać już w odległości 1 m od budynku, granicy działki i dróg), ich montaż jest jednak trudniejszy i droższy. Poniżej przedstawiamy wymagane bezpieczne odległości zbiorników gazu od budynków, linii elektrycznych i między sobą.
Odległości od budynku oraz granicy działki mogą ulec zmniejszeniu o połowę w przypadku zastosowania ściany oddzielenia przeciwpożarowego o odporności ogniowej co najmniej 120 min.
Koszty eksploatacyjne – Zużycie gazu płynnego i koszty
Średnie zużycie gazu płynnego przez klientów indywidualnych w domach jednorodzinnych o zbliżonych parametrach przyjętych przez nas kształtuje się na poziomie 600-800 m3 na rok. 1 m3 gazu płynnego w fazie gazowej odpowiada 3,8 l w fazie płynnej. Po przeliczeniu otrzymujemy 2300-3000 l. Jest to wariant uwzględniający obecne tendencje do oszczędzania energii, inne opracowania podają dla takich warunków zużycie gazu płynnego rzędu 3600-4000 l. Zbiornik o pojemności 2700 l może być napełniony maksymalnie do 85%, a więc jedno pełne tankowanie to ok. 2100 l. Stąd w skali roku trzeba liczyć się z dwukrotnym tankowaniem. Tak też dobierana jest pojemność zbiorników, aby tankowanie odbywało się maksymalnie dwa razy w roku.
Cena gazu płynnego ulega sezonowym zmianom – jest niższa latem i wyższa w sezonie grzewczym. Jednak tankując zbiornik do pełna latem i tak trzeba liczyć sie z koniecznością jego dopełnienia zima, w sezonie wyższych cen. Obecnie cena gazu płynnego dla odbiorcy detalicznego kształtuje się na poziomie 1,99 zł/l netto. Przyjmując zużycie paliwa – 3000 l, rocznie należy się liczyć z wydatkiem ponad 7000 zł (brutto). Dostawa gazu wliczona jest w jego cenę, co nie zmienia faktu, że koszty eksploatacyjne instalacji na gaz płynny są wysokie.
Rozliczenia za dostawę gazu
Ze względu na to, że jednorazowy koszt tankowania paliwa jest znaczny, dostawcy gazu wychodzą naprzeciw oczekiwaniom swoich odbiorców, oferując im coraz to nowe możliwości dokonywania płatności. I tak płatności za gaz można regulować:
• jednorazowo w ciągu 14 dni od dostawy gazu do zbiornika – w przypadku wyboru opcji rozliczania za dostarczony gaz,
• ratalnie – płatność rozłożona jest na 4 raty płatne w odstępach miesięcznych – w przypadku wyboru opcji rozliczania za dostarczony gaz,
• miesięcznie – w przypadku wyboru opcji rozliczania za zużyty gaz. Niektórzy dostawcy stosują system miesięcznych płatności za gaz płynny – telemetrię. Rozwiązanie telemetryczne od początku wprowadzenia do oferty cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem. Obecnie w firmie Gaspol korzysta z niego ponad 90% klientów.
Ostatnio wprowadzaną, wygodna formą płatności rachunków jest polecenie zapłaty.
Serwis
W przypadku dzierżawy czy wynajmu zbiornika od dostawcy gazu klient ma zapewnione bezpłatne przeglądy techniczne i konserwację zbiorników, a także 24-godzinny serwis. Dodatkowo u dobrych dostawców kierowcy posiadają uprawnienia do wykonywania zewnętrznych oględzin zbiornika gazu. A więc zanim zatankowane zostanie paliwo, pracownik przeprowadzi ogólny przegląd urządzeń i określi aktualny stan zbiornika.
Gdzie szukamy oszczędności
Ze względu na wysoką cenę gazu i prognozowany jej stały wzrost, opłaca się  zainwestować w kocioł kondensacyjny. Ceny takich kotłów w porównaniu z tradycyjnymi kotłami gazowymi nie są już tak wysokie jak jeszcze kilka lat temu, a ich sprawność jest około 15% wyższa. Dostawcy gazu (np. Gaspol) oferują kompletne zestawy solarne dostosowane do potrzeb użytkowników wraz z montażem i podłączeniem do instalacji grzewczej zasilanej gazem płynnym Zastosowanie kominka w salonach, których powierzchnie często zajmują 1/3 powierzchni kondygnacji domu, nawet bez rozprowadzenia ciepła po pozostałych pomieszczeniach, generuje znaczne oszczędności. W ostatnich latach obserwuje się wyraźne obniżenie zużycia gazu w domach jednorodzinnych, co spowodowane jest ogólnymi tendencjami do oszczędzania energii, takimi jak: szczelne okna i drzwi, termomodernizacja.
Podstawową cechą, która łączy instalacje na gaz płynny i olej opałowy jest konieczność składowania paliwa… I na tym tak naprawdę kończy się ich podobieństwo. Różnice pokażemy na konkretnym przykładzie. Do określenia kosztów inwestycyjnych i eksploatacyjnych przyjęto następujące założenia, jednakowe dla obydwu instalacji:
– dom jednorodzinny o powierzchni 200 m2, 4 mieszkańców, 2 łazienki;
– 3 strefa klimatyczna, temperatura zewnętrzna obliczeniowa -20°C;
– wymagana moc – ok. 70 W/m2, co daje ok. 14 kW.
Dodatkowe założenia dla instalacji na olej opałowy:
– kotłownia i magazyn oleju znajdują się w jednym pomieszczeniu,
– instalacja olejowa dwururowa.
W opracowaniach poniższych uwzględniono ceny paliw, urządzeń i wykonania instalacji z grudnia 2007 roku.
Źródła:
1. Rozporządzenie ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, DzU Nr 75 z dnia 15 czerwca 2002
2. K. Mizielińska, J. Olszak, „Gazowe i olejowe źródła małej mocy”
3. Materiały firmowe: Shell GAS, Roth, Sotralentz, Titan Eko, N.EN., Dragongaz, BP Gas, Gaspol, Esppol, Domesticoil
Anna Królak
Źródło: www.polskiinstalator.com.pl